Amerika Birleşik Devletleri (ABD) Başkanı Donald Trump, İran ile yürütülen geçici ateşkes döneminin resmen bittiğini ve askeri operasyonların yeniden başlayacağını duyurdu. Trump, Washington’ın Tahran’a yönelik yeni bir savaş ilanını kamuoyuyla paylaştı.
TRUMP: İRAN’I ÇOK SERT ŞEKİLDE VURACAĞIZ
Gelişmelere ilişkin açıklamalarda bulunan ABD Başkanı Trump, ikinci İran harekatının başladığını bildirdi. Ordunun bu gece ve yarın çok sert taarruzlar gerçekleştireceğini belirten Trump, operasyon kararını Kongre’ye ilettiklerini kaydetti. İran ile yapılan mutabakatı bir deneme süreci olarak nitelendiren Trump, Tahran yönetiminin taahhütlerine uymadığını vurguladı. Trump, İran’ın kontrolü tamamen kaybettiğini savunarak, ABD ordusunun harekete geçtiğini, İran’ın ise yalnızca açıklama yapmakla yetindiğini ileri sürdü.
Diğer yandan ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM), Başkan Trump’ın talimatı doğrultusunda İran limanlarına yönelik deniz ablukasını yeniden başlattığını duyurdu. CENTCOM, İran’a giren ve çıkan tüm ticari deniz trafiğini hedef alacak bu ablukanın, Türkiye saatiyle yarın 23.00’ten itibaren resmen yürürlüğe gireceğini açıkladı.
İRAN LİMANLARINA ABLUKA YENİDEN BAŞLIYOR
CENTCOM tarafından yapılan resmi açıklamada, Başkomutan’ın emriyle ABD Merkez Komutanlığı unsurlarının 14 Temmuz günü yerel saatle 16.00’da (ET) İran limanlarına yönelik deniz ablukasını devreye alacağı belirtildi. Açıklamada, CENTCOM güçlerinin İran liman ve kıyı bölgelerine doğru hareket eden ya da bu bölgelerden ayrılan tüm gemilere ablukayı kararlılıkla uygulayacağı kaydedildi. ABD ordusunun, kuralları ihlal etmeyen diğer tüm gemiler için bölge sularındaki trafik akışını desteklemeyi sürdüreceği ifade edildi.
Bu adımın, 13 Nisan – 18 Haziran tarihleri arasındaki ilk ablukanın bir devamı olduğunu bildiren CENTCOM, iki aylık ilk dönemde kurallara uyan 140’tan fazla gemiyi geri çevirdiklerini, kurallara uymayan 9 gemiyi etkisiz hale getirdiklerini ve insani yardım taşıyan 50’den fazla ticari geminin geçişine izin verdiklerini paylaştı. Açıklamada ayrıca, tüm denizcilerin "Denizcilere İlanlar" (Notice to Mariners) yayınlarını takip etmeleri, Umman Körfezi ve Hürmüz Boğazı hatlarında faaliyet gösterirken 16. köprüüstü kanalı üzerinden ABD deniz kuvvetleri ile irtibat kurmaları tavsiye edildi. Ticari denizcilere resmi bir bildiriyle ek detayların sunulacağı aktarıldı.
KARŞILIKLI SALDIRILAR VAR
Savaş ilanının ardından bölgede sıcak çatışmalar yaşanmaya başladı. İran basını, Bender Abbas kentinin doğu kesiminde 4 büyük patlama sesinin duyulduğunu haberleştirdi. İran askeri yetkilileri, Bender Abbas ve Lar hava sahası üzerinde ABD’ye ait 2 insansız hava aracını (İHA) düşürdüklerini iddia etti. İran Devrim Muhafızları Ordusu ise Hürmüz Boğazı’nı geçmeye çalışan bir gemiyi hedef aldığını açıkladı. Karşı hamle yapan ABD Hava Kuvvetleri’nin ise İran’ın Çabahar ve Kunarek limanlarını bombaladığı bildirildi.
TRUMP'TAN HÜRMÜZ AÇIKLAMASI
Askeri kuşatmanın ticari boyutuna değinen ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı’nı kullanacak tüm gemilerin bundan sonra yüzde 20 oranında bir kesintiye tabi tutulacağını ilan etti.
"HER GEÇİŞTEN YÜZDE 20 PAY ALACAĞIZ"
Hürmüz Boğazı’nın açık olduğunu ve İran’ın tavrından bağımsız olarak açık kalacağını söyleyen Trump, bu hattı sadece İran gemilerinin ve müşterilerinin kullanımına kapatmak amacıyla ablukayı yeniden başlattıklarını belirtti. Diğer ülkelerin boğazı adil ve serbest şekilde kullanacağını dile getiren Trump, ABD’nin artık "Hürmüz Boğazı’nın muhafızı" olarak faaliyet göstereceğini duyurdu. Trump, bu istikrarsız bölgede emniyeti sağlamak adına yapılan askeri masraflara karşılık, boğazdan taşınan tüm kargolar üzerinden yüzde 20 oranında bir geri ödeme alacaklarını, bu sürecin ve yapılanmanın derhal başlayacağını sözlerine ekledi.
"İRAN ANLAŞMAYI BOZDU"
Tahran yönetimine yönelik eleştirilerini sürdüren Trump, İran yönetiminin güvenilmez olduğunu, daha önce yapılan anlaşmayı İran tarafının tek taraflı olarak ihlal ettiğini savundu.
İRAN: İZİN VERMEYECEĞİZ
Trump’ın küresel yankı uyandıran bu hamlesine Tahran’dan yanıt gecikmedi. İran hükümeti, ABD’nin Hürmüz Boğazı’nın yönetimine dahil olmasına hiçbir şekilde izin vermeyeceklerini açıkladı. Yapılan resmi açıklamada, Washington ile bu süreçte işbirliği yapacak bölge ülkelerinin doğrudan İran’a savaş açmış sayılacağı uyarısı yapıldı.
ARAKÇİ: HÜRMÜZ'ÜN MUHAFIZI İRAN
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ise Trump’ın Hürmüz Boğazı’ndan geçen kargolardan yüzde 20 oranında geçiş ücreti alınacağı yönündeki sözlerini ironik bir dille eleştirdi.
Bakan Arakçi, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı paylaşımda, ABD Başkanı’nın ticari gemilerin güvenliğini sağlayan gücün bu hizmetin karşılığını alması gerektiği yönündeki fikrine katıldığını belirtti. Hürmüz Boğazı’nın gerçek muhafızının İran olduğunu ve bu durumun ilelebet değişmeyeceğini vurgulayan Arakçi, Trump’ın talep ettiği yüzde 20’lik oranı çok yüksek bulduklarını, İran olarak kendilerinin bu ücretlendirmede daha adil davranacaklarını belirterek ABD’nin kararıyla alay etti.
