Emekli milyonlarca vatandaşın maaşına zam geliyor. Emekli milyonlarca vatandaşın maaşı ve kıdem tazminatı artacak. Emeklilik hakkı kazananların ise ne zaman dilekçe vermesi gerektiği merak konusu oldu. Uzmanlar tarafından yapılan açıklamaya göre emeklilik hakkı kazanan vatandaşların temmuz ayında dilekçe vermesi daha karlı oluyor. Fakat burada dikkat edilmesi gereken kritik detay net aylık miktarı. Net aylığınız 8 bin 430 liranın altındaysa emeklilik için müracaatta bulunabilirsiniz.

Sosyal Güvenlik (SGK) Uzmanı Özgür Erduran emeklilik başvurusu için en doğru zamanı açıklayarak, “Nisan ayında emeklilik için müracaatta bulunup kıdem tazminatı alacaksanız ve o iş yerinde uzun yıllar çalışmışsanız Temmuz’da emeklilik müracaatında bulunmak sizin için daha kârlı olabilir. Bir iş yerinde 25 yıl çalıştığınız ve 15 bin lira kazandığınızı varsayarsak şu anda işten ayrılırsanız ortalama 270 bin lira kıdem tazminatı alırsınız.

Ancak Temmuz’u beklerseniz 380 bin liraya çıkar bu rakam. Yani birkaç ay emekli aylığı almazsınız ama bunun karşılığında temmuzun ilk haftası kıdem tazminatının tavan rakamı açıklandıktan sonra emeklilik başvurusu yaptığınızda kâra geçersiniz. Şayet brüt aylığınız yüksek ise emekliliğiniz gelmişse bu tarihlerde emekli olmayıp Temmuz’u beklemek büyük avantaj olabilir. Net aylığınız 8 bin 430 liranın altındaysa emeklilik için müracaatta bulunun. Ama bunun üzerindeyse Temmuz’u bekleyin” diye uyarıda bulundu.

KİMLER KIDEM TAZMİNATI ALABİLİR?

Kıdem tazminatı almaya hak kazanabilmek için, aynı işverene bağlı iş yerlerinde en az bir yıl çalışmak gerekiyor. Kıdem tazminatı emekli olunduğunda, işveren işten çıkarttığında, işçi haklı bir nedenle iş akdini feshettiğinde alınabiliyor. Yaş dışındaki emeklilik koşullarını yerine getiren işçiler de işten ayrılarak kıdem tazminatı alabilirler.

Ayrıca erkek işçiler askere giderken, kadın işçiler de evlendikten sonra bir yıl içinde işten ayrıldıklarında kıdem tazminatı alabilirler.

Kıdem tazminatı hesaplanırken, brüt ücrete ilave olarak işçiye sağlanmış olan para ve para ile ölçülmesi mümkün akdi ve kanundan doğan menfaatler de dikkate alınıyor. Bordroda görünen brüt ücrete ilave olarak, yemek, servis-yol-ulaşım, barınma-kira yardımları, bayram harçlığı, yakacak-aydınlatma bedeli, giyim yardımı, kıdem ücreti, teşvik primi, ikramiyeler ve primler gibi ödemeler eklenerek “giydirilmiş ücret” bulunuyor.

Araç sahiplerine müjde! Benzin ve LPG'ye büyük indirim geliyor Araç sahiplerine müjde! Benzin ve LPG'ye büyük indirim geliyor

Bir menfaat veya ödemenin giydirilmiş brüt ücrete dahil edilebilmesi için devamlılık arz etmesi gerekir. İşverenin iş yerinde verdiği yemek veya yemek karşılığı nakit para ya da yemek çekinin karşılığı olan tutar, giydirilmiş ücrete eklenir. İşçinin işe geliş – gidiş saatlerinde verilen servis hizmeti de dahil olmak üzere ulaşım parası şeklindeki ödemeler hesaba katılır.

Özel sağlık sigortası yardımı ya da hayat sigortası primi ödemeleri de kıdem tazminatına esas ücrete eklenir.

Bir yıl içinde ödenen ayni ve nakdi ödemeler toplanarak 360 güne bölünür. Hesaplanan 1 günlük ayni ve nakdi ödemenin 30 katı, brüt ücrete eklenerek giydirilmiş ücret bulunur.

ZAMLARDAN YARARLANIRSINIZ

Hürriyet gazetesi'nen Noyan Doğan ise emeklilik ile ilgili önemli sorulara yanıt verdi:

Soru: 28.7.2022 itibarıyla emeklilik müracaatına hak kazanıyorum. Temmuz 2022 döneminde emekli maaşlarına veya asgari ücrete zam yapılması durumuna göre hangi tarihte emeklilik müracaatı yapmam daha avantajlı olur? Şahsine Ş.

Cevap: Temmuz ayında emekli olmakla ağustos ayında emekli olmak arasında bir fark yok. Temmuz ayında emeklilik için müracaat ederseniz temmuzda emekli maaşına gelecek zamlardan yararlanırsınız. Aynı zamanda kıdem tazminatınızı da temmuz ayında artacak kıdem tazminatı tavanına göre alabileceksiniz. Temmuz ayında emekliliğe müracaat etmenizi öneririm.

EK GÖSTERGEDEN YARARLANACAKSINIZ

Soru: 30 yıllık polis memuruyum ve lise mezunuyum. Ek gösterge 1100. Ben bu şekilde ek göstergeden yararlanabiliyor muyum? Mehmet İ.

Cevap: Lise ve altı öğretimli memurlar da ek göstergeden yararlanacak. Ek göstergenin detayları henüz netleşmedi ama sizin durumunuzda ek göstergeniz 1600’e çıkacak ve bu şekilde maaşınız da emekli ikramiyeniz de artacak.

İKRAMİYEYİ ESKİ GÖSTERGEDEN ALACAKSINIZ

Soru: Halen öğretmen olarak çalışmaktayım. 1.1.2023 tarihinde 65 yaştan zorunlu emekli olacağım. 15.1.2023 tarihini bekleme şansım yok. Emekli ikramiyesinden faydalanma imkânım var mı? Zeki D.

Cevap: Ek gösterge ile ilgili düzenleme temmuz ayında Meclis’e gelip, yasalaşacak ama uygulanması 15 Ocak 2023 tarihinde başlayacak. Düzenleme hakkında detaylı bilgi kanun tasarısı Meclis’e geldiğinde netleşecek. 15 Ocak 2023 tarihinden önce emekli olursanız mevcut göstergeye göre ikramiye alacaksınız ancak emekli maaşınız yeni ek göstergeye göre artacak.

ENGELLİ AYLIĞI DÜŞÜK OLMAZ

Soru: Serabral palsi hastasıyım, engelli raporum yok. Yaşım 38. Büro işçisiyim. SGK’dan 5000 iş günüm ve 20 yıllık sigortalılık sürecim var. Normal yaşlılık emekliliğinden mi faydalanacağım? Gökhan G.

Cevap: İlk sigortaya giriş tarihinizi belirtmemişsiniz. Engelli raporunuz olmadığına göre normal emeklilikten faydalanacaksınız ki, bu durumda emeklilikte yaşa takılacaksınız veya 58 yaşında ya da 60 yaşında emekli olacaksınız. Eğer engelli emekliliğine başvurmazsanız normal emeklilikten faydalanacaksınız. Ayrıca engelli emekli aylığının düşük olacağı yönündeki kanı da doğru değildir.

5 BİN TL’NİN ALTINDAKİ BORÇ SİLİNECEK

Soru: Genel sağlık sigortası borcum olduğu için ben ve ailem sağlık hizmetlerinden yararlanamıyoruz. Çalışmadığım için iki yıldır primlerimi ödeyemedim, gelir testine de giremedim. Yeni çıkacak aftan yararlanabilir miyim? Borcumun tamamı silinir mi? Halit K.

Cevap: Yeni yasa tasarısı ile sağlık borçlarının bir kısmı silinecek. Önce Sosyal Güvenlik Kurumu’ndan genel sağlık sigortası prim borcunuzu öğrenmelisiniz. 31 Aralık tarihine kadar olan borçlara yeniden yapılandırma imkanı sağlanıyor. Borç tutarı 5 bin liranın altındaysa tamamı silinecek. Beş bin liranın üzerindeyse yüzde 50’sinin peşin ya da taksitle öderseniz kalan yüzde 50’si silinecek.