Türkiye genelinde milyonlarca çalışanı ilgilendiren yıllık izin ve haklı fesih tartışmalarına Yargıtay 9. Hukuk Dairesi son noktayı koydu. Kahramanmaraş’taki tekstil, metal, gıda ve hizmet sektörleri başta olmak üzere tüm iş dünyasında geniş yankı uyandıran karara göre; işçinin rızasıyla 10 günden az kullanılan yıllık izinler, işçiye sözleşmeyi haklı nedenle feshetme ve kıdem tazminatı alma hakkı vermeyecek.
YILLIK İZİN İSTİFA GEREKÇESİ SAYILDI, MAHKEME İŞÇİYİ HAKLI BULDU
Gümrük müşavir yardımcısı olarak 9 yıl çalışan bir personel, ihtiyacı olduğu dönemlerde yıllık izinlerini kullanamadığı, izin taleplerinin iş yoğunluğu gerekçesiyle reddedildiği ve bir seferde en fazla 6 gün izin kullandırıldığı iddiasıyla işinden istifa etti. Toplam 68 günlük izin ücreti ile prim alacaklarının ödenmediğini belirten işçi, iş sözleşmesini haklı nedenle feshettiğini öne sürerek kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti ve prim alacaklarının tahsili için İş Mahkemesi’ne başvurdu.
Davalı işveren ise personelin istifa ederek ayrıldığını, izinlerin bir kısmının kullandırıldığını, kullanılmayan izinlerin ücretinin ödendiğini ve ödenmeyen prim borcunun bulunmadığını savunarak davanın reddini istedi.
İş Mahkemesi, işçinin 82 gün izin hakkı bulunduğunu tespit ederek feshin haklı nedene dayandığına karar verdi. Prim alacağı dışındaki kıdem tazminatı ve yıllık izin ücreti talepleri kabul edildi. Karar, Bölge Adliye Mahkemesi (İstinaf) tarafından da onandı.
YARGITAY EMSAL KARARLA HÜKMÜ BOZDU
Dosyanın temyiz incelemesini yapan Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, yerel mahkemenin kararını bozarak emsal nitelikte bir hükme imza attı. 4857 sayılı İş Kanunu’nun 56. maddesinde yıllık iznin bölünemeyeceği, anlaşma halinde bir bölümünün 10 günden az olamayacağı kuralı hatırlatılsa da Daire’nin yerleşik uygulamasına dikkat çekildi.
Yargıtay kararında şu ifadelere yer verildi:
"Her ne kadar yıllık izin belgelerine göre kullanılan izin süresi 10 günden az olsa da söz konusu sürenin davacının talebi ve rızası ile bölündüğü, davacının kullanmak istediği zamandan en az bir ay önce işverene yazılı olarak daha fazla sürelerle kullanmak istenildiği bildirilip de işverence daha az sürelerle yıllık izin kullandırıldığı hususunun davacı tarafça ispat edilemediği anlaşılmaktadır... Dairemizin yerleşik uygulaması yıllık iznin işçinin talebiyle 10 günden az da kullandırılsa geçerli olduğu yönündedir. Davacı işçi tarafından gerçekleştirilen feshin haklı nedene dayanmadığı anlaşılmaktadır. Kıdem tazminatı istemi yönünden davanın reddi gerekirken kabulüne karar verilmesi isabetsizdir."
İŞÇİ KENDİ RIZASIYLA KISA İZİN KULLANDIYSA FESİH GEÇERSİZ
Kararla birlikte, yıllık izin belgelerinde 10 günden kısa izin sürelerinin yer alması tek başına işçiye haklı fesih imkânı tanımayacak. Kahramanmaraş ve ülke genelindeki tüm işyerlerini kapsayan bu içtihat uyarınca, kısa süreli izinler işçinin kendi talep ve rızasıyla kullandırılmışsa geçerli sayılacak; bu durum kıdem tazminatına gerekçe gösterilemeyecek.
